ورود
عضویت
بانــک‌اطلاعــات‌علمــی‌
عنوان تنازعات گفتمانی پیرامون حجاب در دوره پهلوی دوم (محدوده سال‌های 1321-1355)
تعداد صفحات 20
نویسنده زینب اعلمی - مهدی حسین‌زاده یزدی - قاسم زائری
مشخصات نشریه  بررسی مسائل اجتماعی ایران شماره 2
تاریخ انتشار پاییز و زمستان - 1404
محدوده صفحات 72-53
کلید واژه پوشش  حجاب  پوشش زنان  حجاب زن  بی‌ حجابی  تحلیل گفتمان  مرتضی مطهری  پهلوی دوم  ضدحجاب  گفتمان حجاب  سیر تطور  گفتمان حجاب‌ستیزی  گفتمان حجاب‌گرایی  تنازعات گفتمانی  گفتمان برهنگی  
چکیده مسئله حجاب و پوشش زنان در ایران معاصر، به ویژه در عصر پهلوی دوم، به یکی از محورهای اصلی منازعات فرهنگی و هویتی بدل شد و زمینه‌ساز تحولاتی بود که نقش تعیین‌کننده‌ای در وقوع انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ ایفا کرد. این مقاله با تکیه بر تحلیل گفتمان لاکلاو و موفه و مطالعه منابع تاریخی، به بررسی سیر تطور گفتمان حجاب و ضدحجاب در دوره پهلوی دوم می‌پردازد. داده‌های پژوهش مبتنی بر تحلیل اسناد تاریخی، سخنان کنشگران سیاسی و اجتماعی، نشریات دوره و مصوبات رسمی است. یافته‌ها نشان می‌دهد که دولت پهلوی دوم، پس از تحکیم قدرت و متاثر از فضای بین‌المللی (اوج گیری موج دوم فمینیسم، جنبش‌های ضداستعماری)، با ابزارهایی چون انجمن‌ها و رسانه‌های زنانه کوشید گفتمان بی‌حجابی را با دال مرکزی ترقی و تمدن و دال های شناور آزادی، عقلانیت و مسئولیت اجتماعی هژمونیک سازد، دال زیبایی شناسی نیز در این برهه تاریخی مورد توجه گفتمان مذکور است، اما تناقضات گفتمانی حجاب ستیزان، منجر شد تا بی حجابی با برهنگی، هرزه گرایی و بی عفتی در یک زنجیره هم ارزی قرار گیرند، از سوی دیگر گفتمان حجاب گرایی که در ابتدا در موضع انفعال قرار داشت، پس از یک چرخش گفتمانی، توانست با تاکید بر دال عفاف همراه با حضور اجتماعی زنان، مفهوم حجاب را از نماد سنتی بودن به انقلابی بودن و اصیل بودن تغییر دهد در نتیجه، منازعه میان این دو قطب گفتمانی به هژمونیک شدن گفتمان حجاب بر فضای عمومی در آستانه انقلاب اسلامی انجامید.

کد مقاله 54154
تعداد بازدید 1

 
نام
نام خانوادگی *
ایمیل

کد امنیتی *

*





پژوهشکده زن و خانواده با هدف تبیین دیدگاه نظام‌مند دین پیرامون مسائل زن و خانواده، تعمیق پژوهش‌ها و کارشناسی‌های دینی و پاسخ‌گویی به نیازهای تئوریک و دفاع از مرزهای اعتقادی در این حوزه توسط مرکز مدیریت حوزه های علمیه خواهران در سال 1377 تاسیس گردید. ادامه ...
کلیه حقوق و امتیازات متعلق به پژوهشکده زن و خانواده می باشد.
Wrc.ir © 1380 - 1397